Της Σοφίας Παυλάκη, Δικηγόρου
Νέες διατάξεις που τέθηκαν σε ισχύ στο καντόνι του Valais μόλις μιάμιση ώρα πριν το τραγικό δυστύχημα στο μπαρ «Le Constellation» στο Crans Montana της Ελβετίας, απαλλάσσουν τις κρατικές αρχές από την ευθύνη τους για πολεοδομικές παραβάσεις καθιστώντας αποκλειστικά υπεύθυνο τον ιδιοκτήτη που τις τέλεσε.
Πράγματι, την 1/1/2026 τέθηκαν σε ισχύ οι νέες, αναθεωρημένες διατάξεις του άρθρου 37[1] του Οικοδομικού Κανονισμού της χώρας, οι οποίες προβλέπουν ότι η ευθύνη της τήρησης των κανονισμών και των αναγνωρισμένων προτύπων δόμησης κτηρίων και κατασκευών βαρύνει αποκλειστικά τους ιδιοκτήτες και τα πρόσωπα που αυτοί τυχόν προσλαμβάνουν για την εκτέλεση των αναγκαίων εργασιών, η δε αρμόδια αρχή απαλλάσσεται από οποιαδήποτε ευθύνη βάσει του ως άνω άρθρου. Επισημαίνεται ακόμη ότι διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας που προβλέπουν την επιβολή κυρώσεων για πολεοδομικές παραβάσεις και συναφή αδικήματα, στο εξής θα εφαρμόζονται μόνον επικουρικά, δηλαδή εφόσον προκύψει ορισμένο νομικό κενό και οι κυρίως ως άνω εφαρμοστέες διατάξεις δεν παρέχουν επαρκές νομικό έρεισμα για την κάλυψή του:
«2.4 Τεχνικοί Κανονισμοί
Άρθρο 37
Δόμηση, Ασφάλεια και Υγιεινή
1. Οι οικοδομές και οι κατασκευές πρέπει να συμμορφώνονται με τις αναγνωρισμένες κατασκευαστικές προδιαγραφές. Αναλυτικά, πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις πυροπροστασίας, προστασίας από φυσικούς κινδύνους και αντισεισμικής προστασίας καθώς και τους κανονισμούς υγιεινής και ασφάλειας των εργαζομένων.
2. Οι οικοδομές και οι κατασκευές δεν πρέπει να θέτουν σε κίνδυνο την ασφάλεια και την υγεία προσώπων ούτε να βλάπτουν την περιουσία τρίτων.
3. Οι ιδιοκτήτες οικοδομών και οι προστηθέντες τους ευθύνονται για την τήρηση των κανονισμών και των αναγνωρισμένων προτύπων δόμησης. Επίσης ευθύνονται για ζημίες που προκαλούνται από παραβάσεις των ως άνω προτύπων και κανονισμών. Ομοσπονδιακές διατάξεις των καντονιών που προβλέπουν την επιβολή ποινών για σχετικά αδικήματα εφαρμόζονται επικουρικά.
4. Χώροι εργασίας, τραπεζαρίες, εγκαταστάσεις εργοταξίων και κάθε ενέργεια που αφορά κατασκευαστικές εργασίες πρέπει να πληροί τις αναγνωρισμένες προδιαγραφές υγιεινής και πρόληψης ατυχημάτων.
5. Η αρμόδια αρχή δεν ευθύνεται για ζημίες που προκύπτουν από παραβιάσεις του παρόντος νόμου από τους ιδιοκτήτες κτηρίων και τους προστηθέντες τους».
Το νέο αναθεωρημένο άρθρο 37 του Οικοδομικού Κανονισμού είχε επομένως τεθεί σε εφαρμογή σε ολόκληρο το Βαλαί την ώρα (01:30 π.μ. ώρα Ελβετίας) που εκδηλώθηκε η φονική πυρκαγιά στο νυχτερινό κέντρο του δημοφιλούς χιονοδρομικού προορισμού στο Κραν Μοντανά, η οποία άφησε πίσω της 40 νεκρούς και 116 τραυματισμένους νέους ανθρώπους και ανείπωτο πόνο.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται να προστεθεί στη βαριά ατμόσφαιρα και στην οργή των συγγενών για σωρεία παραβάσεων των κανονισμών ασφαλείας και δόμησης στο επίμαχο κτήριο με αφορμή και την πρόσφατη, δημόσια παραδοχή του δημάρχου του Crans Montana ότι το συγκεκριμένο κατάστημα δεν είχε ελεγχθεί από τις αρμόδιες αρχές για πάνω από πέντε έτη. Εν όψει όλων αυτών, το ενδεχόμενο πλήρους απαλλαγής των τοπικών αρχών από οποιαδήποτε ευθύνη τους για τις παραλείψεις και τις δομικές παρεμβάσεις που είχαν συντελεστεί στο μπαρ - παγίδα χωρίς ποτέ να ελεγχθούν αρμοδίως, έχει πυροδοτήσει νέες έντονες συζητήσεις στην Ελβετία αλλά και στις χώρες που έχουν θύματα και τραυματίες από το δυστύχημα, σχετικά με τα όρια της ευθύνης του Ελβετικού δημοσίου και τον έλεγχο της ιδιωτικής αυθαιρεσίας και αμέλειας.
Οι αρχές δεν καθίστανται άμοιρες ευθυνών
Όπως εξηγεί ο Ελβετός δικηγόρος και πολιτικός Pascal Schmid (Swiss People’s Party - SVP), όντως οι νέες διατάξεις του Οικοδομικού Κανονισμού είχαν ήδη τεθεί σε ισχύ την ώρα που εκτυλίχθηκε το τραγικό συμβάν στο μπαρ «Le Constellation» του Crans Montana τη νύχτα της Πρωτοχρονιάς του 2026, μετατρέποντας την πάνδημη γιορτή για την έλευση του νέου έτους σε εθνική τραγωδία. Πλην όμως, όπως διευκρινίζει, οι νέες διατάξεις δεν καταλαμβάνουν πολεοδομικούς ελέγχους που θα έπρεπε να είχαν ήδη συντελεστεί υπό το προϊσχύσαν νομοθετικό καθεστώς και τονίζει ότι η ευθύνη των αρχών δεν μπορεί να μετακυλίεται αποκλειστικά στους ιδιοκτήτες των κτηρίων καθώς, από νομικής απόψεως, πρόκειται για δύο εντελώς διακριτές περιπτώσεις ευθύνης. Εκτός αυτού και η ίδια η Συνταγματική Πράξη του Καντονίου του Βαλαί προβλέπει ρητά ότι το καντόνι και οι κοινότητες ευθύνονται για ζημία που προκαλείται από πράξεις ή παραλείψεις των υπαλλήλων τους που εμπίπτουν στα καθήκοντά τους.
Πέραν αυτών, ο P. Schmid επισημαίνει ότι οι οικογένειες των θυμάτων εξακολουθούν να δικαιούνται να ασκήσουν αγωγές για χρηματικές αξιώσεις κατά του δήμου καθώς οι ευθύνες που απορρέουν από τις παραβάσεις των υποχρεώσεων των ιδιοκτητών του μπαρ δεν αναιρούν το καθήκον των αρμοδίων αρχών του καντονίου να επιθεωρούν την τήρηση των κανονισμών υγιεινής και ασφάλειας των επιχειρήσεων εστίασης στους δήμους που υπάγονται στη δικαιοδοσία τους. Ωστόσο προβληματική παρίσταται η εφαρμογή ακόμα και του νομοθετικού καθεστώτος που ίσχυε πριν την Πρωτοχρονιά, καθώς σύμφωνα με όσα δήλωσε ο Διευθυντής Ασφαλείας του Βαλαί Stéphane Ganzer, τα καντόνια ελέγχουν τους δήμους μόνον όμως εφόσον οι τελευταίοι τους υποβάλουν προηγουμένως σχετικό αίτημα.
Εν προκειμένω, σε βάρος της δημοτικής αρχής του Crans Montana αναμένεται να εγερθούν από συγγενείς των θυμάτων και τραυματιών υψηλές αξιώσεις αποζημιώσεων καθώς το κέντρο δεν είχε ελεγχθεί από το 2019, σύμφωνα με δηλώσεις του δημάρχου της πόλης Nicolas Féraud, ο οποίος παραδέχτηκε δημόσια πως δεν υπάρχει καμία δικαιολογία για αυτό και έθεσε τη δημοτική αρχή στη διάθεση των αρχών που διενεργούν έρευνες για τα αίτια του δυστυχήματος και τον καταλογισμό ευθυνών. Κανείς ωστόσο δεν γνωρίζει, αν οι δηλώσεις αυτές του δημάρχου ήταν πράγματι ειλικρινείς ή αν προέβη σε αυτές θεωρώντας πως ολόκληρη η δημοτική αρχή είχε ήδη απαλλαγεί των ευθυνών της τη στιγμή που συνέβη το δυστύχημα, που στοίχισε ή σημάδεψε για πάντα τη ζωή τόσων νεαρών ανθρώπων και των οικογενειών τους.
Πολλά αναπάντητα ερωτήματα
Όπως περαιτέρω υποστηρίζει ο P. Schmid, αν τελικά αποδειχθεί ότι οι ιδιοκτήτες του μπαρ «Le Constellation» έχουν διαπράξει σοβαρά αδικήματα που αφορούν την τήρηση των όρων ασφαλείας των χώρων και των δομικών υλικών που χρησιμοποιήθηκαν σε αυτό, η ευθύνη τους θα πρέπει να κριθεί αποκλειστικά με βάση το είδος και τον βαθμό της υπαιτιότητάς τους, ενώ αναμένεται τα δικαστήρια να ερμηνεύσουν και να διευκρινίσουν περαιτέρω πώς κατανέμεται στο εξής η ευθύνη από πολεοδομικές παραβάσεις κατ’ εφαρμογή των νέων διατάξεων του Ελβετικού δικαίου.
Το καντόνι του Βαλαί επισημαίνει ότι το νέο άρθρο 37 του Οικοδομικού Κανονισμού δεν καταργεί πλήρως την ευθύνη των αρχών για πλημμελείς ελέγχους και παράλειψη επιβολής των προβλεπομένων κυρώσεων επί πολεοδομικών παραβάσεων, αλλ’ απλώς θεωρεί στο εξής ως πρωταρχική και βαρύνουσα την ευθύνη του ιδιοκτήτη της οικοδομής και πως σε κάθε περίπτωση, οι δημόσιες αρχές παραμένουν αρμόδιες μόνον όμως για υποθέσεις βαριάς αμέλειας ή δόλου. Ωστόσο ούτε η ερμηνεία αυτή προκύπτει με σαφήνεια από τις νέες διατάξεις, επομένως εναπόκειται στις δικαστικές αρχές να διευκρινίσουν τα ζητήματα που προκύπτουν από την εφαρμογή του νέου αναθεωρημένου άρθρου 37 του Οικοδομικού Κανονισμού στην πράξη και να ερμηνεύσουν τις επικαλούμενες σε αυτό νομικές έννοιες.
Η νέα αυτή τροπή που φαίνεται να λαμβάνει η ούτως ή άλλως τραγική αυτή υπόθεση, επαναφέρει στο προσκήνιο κρίσιμα ερωτήματα που άπτονται του κομβικού νομικού ζητήματος του καταλογισμού της ευθύνης και της εφαρμογής των θεμελιωδών αρχών της προστατευόμενης εμπιστοσύνης του διοικουμένου, της αρχής της νομιμότητας, του κράτους δικαίου και της χρηστής διοίκησης, που διέπουν το σύνολο της διοικητικής οργάνωσης, λειτουργίας και δράσης κάθε ευνομούμενης σύγχρονης δημοκρατικής κοινωνίας. Ταυτόχρονα αναδεικνύει ακόμα μία υποτιμημένη πτυχή του προβλήματος, την οποία έθεσε, μεταξύ άλλων, και ο δήμαρχος του Crans Montana εκφράζοντας τη δημόσια συγνώμη του προς τους συγγενείς των θυμάτων και τους δημότες: αυτήν της σοβαρής υποστελέχωσης των δημοσίων υπηρεσιών που αντί να εξαλείφεται με τη διενέργεια νέων προσλήψεων προσωπικού μέχρι την κάλυψη των αναγκών, αντιμετωπίζεται με την εντεινόμενη απεμπόληση κρατικών αρμοδιοτήτων και ευθυνών που απαξιώνει τον ρόλο της δημόσιας διοίκησης και σταδιακά σκάβει τα θεμέλια της ίδιας της αποστολής της ως μίας εκ των τριών συντεταγμένων εξουσιών (εκτελεστικής) της δημοκρατικής πολιτείας.
Η Ελληνική πραγματικότητα
Διαβάζοντας τα οδυνηρά νέα από την Ελβετία, είναι εντυπωσιακό πόσες αναλογίες μπορούμε να εντοπίσουμε στη σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα σε σχέση με όσα συμβαίνουν σήμερα εκεί.
Συγκεκριμένα, στην Ελλάδα από το άρθρο 24 του Συντάγματος απορρέει υποχρέωση της πολιτείας να προβαίνει σε θετικές ενέργειες για την προστασία του περιβάλλοντος µε τη λήψη των απαιτούμενων μέτρων, παρεμβαίνοντας ακόμα και στην οικονομική ή άλλη ατομική ή συλλογική δραστηριότητα. Το αντικείμενο του δικαιώματος στο περιβάλλον (φυσικό, πολιτιστικό και οικιστικό/δομημένο) ορίζεται με τη δέουσα ευρύτητα, ώστε να καταλαμβάνει όλα τα στοιχεία που συνθέτουν διαχρονικά τον υπό ευρεία έννοια «ζωτικό χώρο» του ανθρώπου, μεταξύ των οποίων σημαντική θέση κατέχουν οι δομημένοι χώροι των πόλεων και των οικισμών.
Σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 24 Συντ.: «Η χωροταξική αναδιάρθρωση της Χώρας, η διαμόρφωση, η ανάπτυξη, η πολεοδόμηση και η επέκταση των πόλεων και των οικιστικών γενικά περιοχών υπάγεται στη ρυθμιστική αρμοδιότητα και τον έλεγχο του Κράτους, με σκοπό να εξυπηρετείται η λειτουργικότητα και η ανάπτυξη των οικισμών και να εξασφαλίζονται οι καλύτεροι δυνατοί όροι διαβίωσης. Οι σχετικές τεχνικές επιλογές και σταθμίσεις γίνονται κατά τους κανόνες της επιστήμης…».
Η έννοια του περιβάλλοντος στο Σύνταγμα περικλείει το σύνολο των συνθηκών, στις οποίες ζει και αναπτύσσεται ένας οργανισμός, το σύνολο των όντων της δημιουργίας, όπως και τους κανόνες και νόμους που διέπουν τη ζωή[2]. Κατ’ άλλη διατύπωση, το δίκαιο του περιβάλλοντος ορίζεται ως το σύνολο των κανόνων δικαίου, οι οποίοι, βάσει συγκεκριμένων κριτηρίων και προστατευτικών μηχανισμών, οριοθετούν την ανθρώπινη δράση, ατομική και συλλογική, με σκοπό την επίτευξη ισορροπίας μεταξύ περιβάλλοντος και κάθε ανθρώπινης δραστηριότητας[3].
Η έννοια της προστασίας του περιβάλλοντος προϋποθέτει την έννοια της περιβαλλοντικής ανάγκης, δηλαδή της ανάγκης για περιβάλλον το οποίο δεν θέτει σε κίνδυνο την υγεία και τη ζωή του ανθρώπου και των ειδών, αλλά τους επιτρέπει να διατηρήσουν τη θέση τους, την ισορροπία τους και τη βιώσιμη ανάπτυξή τους σε αυτό. Η προστασία του περιβάλλοντος, όπως κατοχυρώνεται στο άρθρο 24 Συντ., στοιχειοθετεί υποχρέωση του Κράτους και αντίστοιχο δικαίωμα του ατόμου. Το δικαίωμα στο περιβάλλον είναι ένα συνταγματικό (θεμελιώδες) δικαίωμα, εφ’ όσον την ύπαρξη και άσκησή του εγγυάται μια συνταγματική διάταξη αυξημένης τυπικής ισχύος, η οποία δεσμεύει και τις τρεις συντεταγμένες εξουσίες και δεν δύναται να καταργηθεί με τυπικό νόμο ή με διοικητική πράξη[4].
Κύριος αποδέκτης του δικαιώματος στο περιβάλλον είναι επομένως το Κράτος με όλα τα όργανά του και το σύνολο των φορέων της δημόσιας διοίκησης. H διασφάλιση των περιβαλλοντικών αγαθών είναι επιταγή άρρηκτα συνδεδεμένη με τον σεβασμό και την προστασία της αξίας του ανθρώπου (άρθ. 2 παρ. 1 Συντ.) και αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητάς του (άρθ. 5 παρ. 1 Συντ.) και την πραγμάτωση άλλων δικαιωμάτων, όπως ιδίως το δικαίωμα στην υγεία (άρθ. 5 παρ. 5 συνδ. 21 παρ. 3 Συντ.)[5].
Σε επίπεδο δικαίου της ΕΕ, η Συνθήκη του Mάαστριχτ του 1992 (άρθ. 2-3 και 130P επ. ΣυνθEK) ανήγαγε για πρώτη φορά ρητά την προστασία του περιβάλλοντος στις βασικές αρχές και τους σκοπούς της Κοινότητας (άρθ. 2 και 3 ΣυνθEK) ορίζοντας ότι η κοινοτική δράση για το περιβάλλον προάγεται σε κοινοτική πολιτική, η δε ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος δεν αποτελεί απλώς «συνιστώσα» των λοιπών Κοινοτικών πολιτικών, αλλά θα πρέπει να λαμβάνεται υπ’ όψη κατά τη διαμόρφωσή τους. Επίσης ορίσθηκε ότι τα αρμόδια όργανα για την υλοποίηση της κοινοτικής περιβαλλοντικής πολιτικής οφείλουν να αποβλέπουν σε υψηλό επίπεδο περιβαλλοντικής προστασίας και ενισχύθηκε ο ρόλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στη διαμόρφωση των σχετικών μέτρων. Η Συνθήκη του Άμστερνταμ (1997) επέφερε τροποποιήσεις προς την κατεύθυνση της διεύρυνσης της κοινοτικής δράσης και πολιτικής για το περιβάλλον, με σημαντικότερη τη θεώρηση της προστασίας του περιβάλλοντος για πρώτη φορά ως στόχου της Κοινότητας ανεξάρτητου από την οικονομική ανάπτυξη. Η απαίτηση για υψηλό επίπεδο περιβαλλοντικής προστασίας διατυπώθηκε και στο άρθ. 2 της Συνθήκης ως γενική επιταγή που διέπει όλο το φάσμα του κοινοτικού έργου. Και ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης περιλαμβάνει το δικαίωμα στο περιβάλλον ορίζοντας ότι το υψηλό επίπεδο προστασίας του και η βελτίωση της ποιότητάς του πρέπει να ενσωματώνονται στις πολιτικές της Ένωσης.
Μετακύλιση της κρατικής ευθύνης στον πολίτη
Παρ’ όλα αυτά, τόσο στη χώρα μας όπου το ίδιο το Σύνταγμα αλλά και η Ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπουν την περιβαλλοντική προστασία ως υποχρέωση του κράτους, όσο και στην πρόσφατη εμπειρία από την εφαρμογή αντίστοιχων κανόνων και αρχών στο ελβετικό καντόνι του Βαλαί, του οποίου η Συνταγματική Πράξη προβλέπει την ευθύνη των διοικητικών οργάνων του για πράξεις και παραλείψεις τους κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους (ρύθμιση αντίστοιχη των άρθ. 105-106 ΕισΝΑΚ για την αστική ευθύνη του Δημοσίου), παρατηρείται ιδίως κατά τα τελευταία χρόνια μία αυξανόμενη τάση μετακύλισης της κρατικής ευθύνης για τη λήψη μέτρων προστασίας του περιβάλλοντος από την πολιτεία προς τον πολίτη με την ψήφιση ολοένα και περισσοτέρων διατάξεων που προβλέπουν απαλλαγή της εκτελεστικής εξουσίας από τη σχετική ευθύνη της και μετάθεση των αρμοδιοτήτων της που σχετίζονται με τη μέριμνα και τον έλεγχο της περιβαλλοντικής διαχείρισης και προστασίας προς τον ιδιώτη/πολίτη.
Για την Ελλάδα χαρακτηριστικό παράδειγμα εφαρμογής τέτοιων πολιτικών υπήρξε η επιβολή του Κανονισμού Πυροπροστασίας Ακινήτων την άνοιξη του 2024, οπότε οι πολίτες επωμίστηκαν, μέσα από μια σειρά νομικά και επιστημονικά άτοπων και ατεκμηρίωτων διοικητικών πράξεων και αποφάσεων, την κρατική ευθύνη της προστασίας των πόλεων, των οικισμών και των δασών από τις πυρκαγιές, γεγονός που προκάλεσε κοινωνική αναστάτωση και ένα άνευ προηγουμένου νομοθετικό χάος για ένα απολύτως κρίσιμο, συνταγματικού επιπέδου ζήτημα, που δικαίως ξεσήκωσε και θύελλα αντιδράσεων πολλών επαγγελματικών φορέων και του επιστημονικού κόσμου της χώρας[6].
Το τίμημα…
Στο Crans Montana οι συνέπειες τέτοιων πολιτικών υπήρξαν φρικτές και μάλιστα ελάχιστη ώρα μετά την επίσημη νομοθετική εφαρμογή τους, τις πρώτες ώρες του νέου χρόνου, όταν περισσότεροι από 150 νέοι άνθρωποι, κυρίως έφηβοι, πλήρωσαν με την ίδια τη ζωή ή με την ακεραιότητά τους τη συστηματική χαλάρωση ως και την πλήρη απουσία κρατικών ελέγχων για την τήρηση των προδιαγραφών ασφαλείας και των όρων δόμησης χώρων συνάθροισης του κοινού, αλλά και των μέτρων προστασίας της ζωής, της ασφάλειας και της υγείας των ανηλίκων, λαμβανομένου υπόψη ότι μεταξύ των θυμάτων συγκαταλέγονται ανήλικα άτομα έως και 14 ετών που βρέθηκαν στο μπαρ τη μοιραία νύχτα, χωρίς συνοδεία ενηλίκου, να καταναλώνουν αλκοόλ σερβιρισμένο με ευφάνταστους τρόπους.
Και όμως, το καντόνι την ώρα που ακόμα οι νεκροί της τραγωδίας είναι άταφοι, εναπόθεσε και επίσημα, νομοθετικά, την ευθύνη της τήρησης των μέτρων προστασίας στα κέντρα διασκέδασης και σε κάθε δομική κατασκευή σε ανθρώπους που θα μπορούν πλέον να τελούν απολύτως ανεξέλεγκτα τέτοιας μορφής και έκτασης παρανομίες, όπως αυτές στις οποίες προέβαιναν επί χρόνια ανενόχλητοι οι ιδιοκτήτες του μοιραίου μπαρ.
Και όλα αυτά όχι στον αποκαλούμενο «τρίτο κόσμο», αλλά στην κατ’ εξοχήν χώρα «υπεράνω υποψίας» του πλανήτη όπου όλα πιστεύαμε ότι λειτουργούν άψογα, σαν ένα από τα φημισμένα, καλοκουρντισμένα ρολόγια της, στην κατά τα άλλα μαγευτική Ελβετία…
* Η Σοφία Παυλάκη είναι Δικηγόρος, M.Sc. Περιβαλλοντική & Δασική πολιτική
(πηγές:
https://www.blick.ch/schweiz/neues-gesetz-war-beim-inferno-erst-86-minuten-alt-und-koennte-crans-montana-vor-millionenklagen-bewahren-die-zustaendige-behoerde-haftet-nicht-fuer-schaeden-id21584114.html,
https://www.bluewin.ch/en/news/switzerland/new-ordinance-could-protect-crans-montana-from-liability-3043336.html)
[1]
«2.4 Technische Vorschriften. Artikel 37. Baukunst, Sicherheit und Hygiene. 1.
Bauten und Anlagen müssen den anerkannten Regeln der Baukunst entsprechen. Sie
müssen namentlich den Anforderungen an den Brand-, Naturgefahren- und
Erdbebenschutz sowie den gesundheits- und gewerbepolizeilichen Vorschriften
entsprechen. 2. Bauten and Anlagen dürfen die Sicherheit und Gesundheit von
Personen nicht gefärden und das Eigentum Dritter nicht beeinträchtigen. 3.
Bauherren und ihre Vertreter sind für die Einhaltung der Verschriften und der
anerkannten Regeln der Baukunst verantwortlich. Auch sind sie für Schäden
verantwortlich, die aus der Verletzung dieser Vorschriften und Regeln
resultieren. Die kantonalen eidgenössischen Strafbestimmungen bleiben
vorbehalten. 4. Arbeiterunterkünfte, Speiseräume, Baustelleneinrictungen und
alle Aktivitäten im Zusammenhang mit Bauvorgängen mässen den anerkannten
Anforderungen und Regeln in Sachen Hygiene und Unfalverhütung entsprechen. 5.
Die zuständige Behörde haftet nicht für Schäden, dei dadurch entstehen, dass
Bauherren und derer Vertreter Gegen die Vorschriften dieses Gesetzes
verstossen».
[2] Μ. Δεκλερής, «Ο Δωδεκάδελτος του
Περιβάλλοντος - Εγκόλπιο Βιωσίμου Αναπτύξεως», Αθήνα - Κομοτηνή 1996, σελ. 39,
όπου μεταξύ άλλων, επισημαίνεται και ότι: «Ο συστημικός ορισμός του
περιβάλλοντος επισύρει ορθώς την προσοχή στην αλληλεπίδραση των στοιχείων του
που υφίσταται σε όλα τα ιεραρχικά επίπεδα».
[3] Δ. Βασιλειάδης, Χ. Διβάνη, Μ.
Κουσκουνά, Α. Παπαπετρόπουλος, «Περιβάλλον - Διαγράμματα - Σχόλια - Νομολογία -
Υποδείγματα», Αθήνα 2016.
[4] Σ. Παυλάκη, «Δικαίωμα στο Περιβάλλον
(άρθρο 24 Συντ.)», Θεμελιώδη Δικαιώματα, επιμ. Σπ. Βλαχόπουλος, Αθήνα 2017,
σελ. 195.
[5] Σ. Παυλάκη, «Η συνταγματική προστασία του περιβάλλοντος (άρθρο 24 Συντ.)», https://dasarxeio.com/2017/03/13/42574/#_ftnref30
[6] Ψήφισμα του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων
Θεσσαλονίκης (ΣΑΘ) σχετικά με τον «Κανονισμό Πυροπροστασίας Ακινήτων εντός ή
πλησίον δασικών εκτάσεων», https://dasarxeio.com/2024/08/28/139103/
Σχόλια