Αμοιβή δικηγόρου για σύνταξη επιταγής προς εκτέλεση – Ερμηνεία του άρθρου 72 παρ.1 Κώδικα Δικηγόρων – Αρχή αναλογικότητας (ΟλΑΠ)

Με την υπ’ αριθμόν 9/2026 απόφαση η Πληρης Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, κλήθηκε να επιλύσει ζήτημα γενικότερου ενδιαφέροντος σχετικά με τη συνταγματικότητα και την ερμηνεία του άρθρου 72 παράγραφος 1 του ν. 4194/2013 (Κώδικας Δικηγόρων) σχετικά με την αμοιβή δικηγόρου για σύνταξη επιταγής προς εκτέλεση.

Η διαφορά ανέκυψε όταν το Ελληνικό Δημόσιο άσκησε ανακοπή κατά επιταγής προς εκτέλεση, με την οποία του είχε επιταχθεί να καταβάλει υπέρ του καθ’ ου η ανακοπή ποσό 15.867,42 ευρώ ως αμοιβή του πληρεξουσίου δικηγόρου του για τη σύνταξη της εν λόγω επιταγής, υπολογισμένης εξ ολοκλήρου στο σύνολο της δικαστικής δαπάνης σύμφωνα με τη ρητή πρόβλεψη του άρθρου 72 παράγραφος 1.

Το πρωτοβάθμιο και το δευτεροβάθμιο δικαστήριο (Μονομελές Εφετείο Αθηνών με την υπ’ αριθμ. 3499/2021 απόφασή του) είχαν απορρίψει την ανακοπή και τους ισχυρισμούς του Ελληνικού Δημοσίου, κρίνοντας ότι η διάταξη είναι σύμφωνη με τον νόμο και το Σύνταγμα.

Εν συνεχεία, η υπόθεση παραπέμφθηκε στην Πλήρη Ολομέλεια του Αρείου Πάγου κατόπιν της υπ’ αριθμ. 17/2025 παραπεμπτικής απόφασης του Β2' Πολιτικού Τμήματος. Η Ολομέλεια, κρίνοντας ως απαράδεκτη λόγω εκπρόθεσμης κοινοποίησης την πρόσθετη παρέμβαση του Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης και κρίνοντας παραδεκτή αυτή του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, εξέτασε την ουσία του μοναδικού λόγου αναίρεσης.

Έκρινε ότι η διάταξη του άρθρου 72 παράγραφος 1 του Κώδικα Δικηγόρων —κατά την οποία η αμοιβή για τη σύνταξη επιταγής προς εκτέλεση ορίζεται στο σύνολο της επιδικασθείσας δικαστικής δαπάνης— στερείται ευελιξίας και, εάν εφαρμοστεί απόλυτα και αυτόματα, έρχεται σε αντίθεση με την αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 παρ. 1 του Συντάγματος) και την ελευθερία των συμβάσεων.

Ως εκ τούτου, ο Άρειος Πάγος προέβη σε σύμφωνη με το Σύνταγμα ερμηνεία της διάταξης, ερμηνεύοντάς την διασταλτικά: αποφάνθηκε ότι η αμοιβή αυτή πρέπει να έχει ως μεν ελάχιστο όριο τη νόμιμη αμοιβή του άρθρου 59 παρ. 3 του ν. 4194/2013 (σε συνδυασμό με το Παράρτημα), ως δε μέγιστο όριο το ποσό της ολικής δικαστικής δαπάνης του άρθρου 72 παρ. 1.

Εντός αυτών των ορίων, ο ακριβής προσδιορισμός του ποσού ελέγχεται και κρίνεται από το δικαστήριο της ουσίας —κατόπιν σχετικής ανακοπής του οφειλέτη— βάσει κριτηρίων όπως η επιστημονική εργασία, ο απαιτηθείς χρόνος, η σπουδαιότητα της υπόθεσης και η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 25 Συντάγματος, 288 και 371 ΑΚ, και 58 παρ. 5 εδ.α Κώδικα Δικηγόρων).

Κατόπιν αυτών, ο Άρειος Πάγος έκανε δεκτή την αίτηση αναίρεσης του Ελληνικού Δημοσίου, ανήρεσε την προσβαλλόμενη εφετειακή απόφαση, καταδίκασε τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα και παρέπεμπε την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο Μονομελές Εφετείο Αθηνών συγκροτούμενο από άλλο δικαστή. (δημοσίευση απόφασης: areiospagos.gr)

Η Απόφαση Εδώ